
Türkiye’nin orta menzilli birinci yerli füze motoru (TEI-TJ300), Eskişehir’de Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mustafa Varank’ın da katıldığı merasimde test edildi.
TUSAŞ Motor Sanayii AŞ (TEI) Tesisleri’nde, Umumi Yönetici Mahmut Akşit’ten malumat alan Varank, 10’dan geçmişe sayılmasının akabinde prototip testini başlatma komutunu verdi.
Varank, muvaffakiyetle gerçekleşen testin akabinde yaptığı konuşmada, Türk mühendisler tarafından geliştirilen motorun Türkiye’nin savunma endüstrisi açısından epeyce kıymetli bir gelişme olduğunu söyledi.
“Bugün TÜBİTAK desteğiyle geliştirilmiş TJ300 isimli turbo jet motorun ateşlemesini gerçekleştirdik. Bu motorlar, orta menzilli gemi savar füzelerinde kullanılmak üzere tasarlandı” tabirini kullanan Varank, bu motorun birçok farklı platformda da kullanılabileceğini aktardı.
Bakan Mustafa Varank, şu değerlendirmede bulundu:
“TJ300, çap olarak nispeten küçük olmasına karşın 1300 nevton itki verebilen, yaklaşık 400 beygire yakın güç üretebilen bir motor. Bu motor, başlangıçta orta menzilli gemi savar füzelerinde kullanılmak üzere tasarlansa da birçok platformda kullanılabilecek. Burada TEI’nin mühendislerinin çabalarıyla, onların yürekli çalışmalarıyla oluşturulmuş bir motor. TEI’nin faaliyetlerini yakından takip ediyoruz. Memleketimizde mahsusen hava araçları motorlarıyla ilgili en kıymetli altyapı burada konseyi ve bu kabiliyetlerin çok süratli bir formda esere dönüştüğünü, savunma endüstrimizde kullanıldığını görebiliyoruz. Bu, bizim açımızdan gurur verici. Burada birçok yurt dışı kısıtı olan eserleri de artık kimseye bağlı olmadan kendimiz geliştiriyor oluyoruz.”
“Test ortamı da külliyen yerli ve milli”
TEI’deki test ortamının da külliyen yerli ve ulusal olduğuna dikkati çeken Varank, “Bir eseri yapabilirsiniz fakat test ortamını bile diyelim ki yabancı bir ülkeden almak zorunda olduğunuzda bunu size sağlamıyorlarsa o eserin testini bile gerçekleştiremezsiniz.” değerlendirmesinde bulundu.
Varank, TEI’de daha evvel “Gökbey” isimli helikopterin motorunun çekirdeğinin ateşlendiğini hatırlattı.
TEI Umumî Yöneticisi Akşit’in, Gökbey’in motorunun bu sene TAİ’ye teslim edileceği kelamını verdiğini lisana getiren Varank, “Onlar da bu teslimattan sonra Gökbey’de kullanılacak motorun entegrasyonuyla ilgili çalışmalara başlayacaklar.” sözünü kullandı.
Merasime, Cumhurbaşkanlığı Dijital Dönüşüm Ofisi Lideri Ali Taha Koç, Eskişehir Valisi Erol Ayyıldız ve TÜBİTAK Lideri Hasan Mandal katıldı.
TEI-TJ300’ün özellikleri
TÜBİTAK, TEI ve Roketsan’ın iş birliğiyle üretilen “Türkiye’nin Orta Menzil Gemi Savar (OMGS) birinci Hava Solumalı Füze Motoru” TEI-TJ300, dar bir çapta 1300 nevton itki üretebiliyor.
Ulusal tasarım füze motoru, 5 bin fitlik irtifada ses suratının yüzde 90’ına varan yüksek süratlerde çalışabilme özelliğine sahip.
Sistem, saniyeler içinde yerinde itkiye ulaşacak halde geliştirildi. Ulusal tasarım füze motorunun marşa (başlatıcı sistem) muhtaçlık olmadan kanat altı rüzgarı ile çalışma özelliği mevcut.
Füze motoru, boyutlarındaki zorlayıcı kısıtlar nedeniyle hava, deniz ve kara savunma sistemlerine uyacak halde tasarlandı.
Kaynak: AA