Nöbetçi Eczaneler
Ferdî Verileri Müdafaa Şurası, internette “unutulma hakkı” ile ilgili karar aldı.
Ferdî Verileri Himaye Şurası’ndan yapılan açıklamaya nazaran, birtakım vatandaşlar, Kurul’a başvurarak, çeşitli internet sitelerinde taraf alan haberlerde geçen isim ve soy isimlerinin ya da haberlerin Zatî Verilerin Korunması Kanunu kararları kapsamında silinmesini talep etti.
“Unutulma Hakkı” kapsamında değerlendirilmesi talep edilen müracaatları ele alan Kurul’un, kararı, internet sitesinden duyuruldu.
Kurul’un 23 Haziran 2020 tarihli kararına nazaran, arama motorları, Zatî Verilerin Korunması Kanunu 3. unsurunda mahal verilen tarif çerçevesinde “veri sorumlusu” olarak kabul edildi, arama motorları tarafından gerçekleştirilen faaliyetler de “kişisel done işleme” faaliyeti olarak değerlendirildi.
Karara nazaran, arama sonuçlarının indeksten çıkarılmasına yönelik taleplerle ilgili öncelikle arama motorlarına müracaatta bulunulacak. Olgu sorumlusu arama motorlarının bu talepleri reddetmeleri yahut müracaat sahibine yanıt vermemeleri halinde ilgili kişilerce Kurul’a şikayette bulunabilecek. Kişiler, Kurul’a müracaatta bulunurken tıpkı zamanda direkt yargı yoluna da gidebilecek.
Kararda belirlenen yöntem ve esaslar, arama motoru işleticisi şirketlere bildirilecek, unutulma hakkının uygulanabilmesini teminen iletişim kanallarının Türk vatandaşları tarafından da kullanılabilmesi sağlanacak.
Değerlendirmede dikkate alınacak kriterler
Karara nazaran, kişinin arama motorları üzerinden kendi ismi ve soyadı ile yapacağı bir arama sonucunda gösterilen sonuçların indeksten çıkarılmasına yönelik yapılacak değerlendirmede, ilgili kişinin temel hak ve özgürlükleri ile kamunun laf konusu bilgiyi edinmesinden sağlayacağı menfaatler arasında bir istikrar testi yapılacak, yarışan menfaatlerden hangisinin ağır bastığı gözetilecek.
Kurul’un kararına nazaran, şikayetlerin değerlendirilmesi sürecinde öncelikli olarak dikkate alınacak kriterler sorular halinde belirlendi.
Sorular şöyle:
“- İlgili kişi kamusal ömürde önemli bir rol oynuyor mu?
– Arama sonuçlarının öznesi bir çocuk mu?
– Bilginin içeriği sahih mu?
– Bilgiler kişinin çalışma hayatı ile mi ilgili?
– Arama sonuçlarında konum alan bilgi ilgili kişi hakkında hakaret, onur kırıcı, iftira niteliği taşıyor mu?
– Arama sonuçlarında bölge alan bilgi şahsi nitelikli zatî data niteliği taşıyor mu?
– Arama sonuçlarında ulaşılan bilgi şimdiki mi?
– Arama sonucunda ulaşılan bilgi kişi hakkında önyargıya sebep oluyor mu?
– Arama sonucunda nokta alan bilgi kişi açısından bir risk doğuruyor mu?
– Bilgi kişinin kendisi tarafından mı yayımlandı?
– Yepyeni içerik gazetecilik faaliyeti kapsamında işlenen verileri mi kapsıyor?
– İlgili kimseye ilişkin bilgilerin yayımlanmasında yasal bir mecburilik var mı?
– İlgili kimseye ilişkin bilgi, ceza gerektiren bir hatayla mı ilgili?”
Kıymetlendirme sürecinde dikkate alınacak kriterler bunlarla hudutlu olmayacak, her somut olay özelinde Şura tarafından ilave ölçütler de gündeme gelebilecek.
– Başkan Bilir’in değerlendirmesi
Kurul’un kararını kıymetlendiren Ferdî Verileri Muhafaza Kurumu Başkanı Prof. Dr. Faruk Bilir, “unutulma hakkı”nın, bireyin geçmişte hukuka elverişli olarak yayılmış ve sahih nitelikteki bilgilerinin zamanın geçmesine bağlı olarak erişimden kaldırılmasını ya da gündeme getirilmemesini talep edebilmesi formunda söz edilebileceğini belirtti.
“Unutulma hakkı”nın, kişilerin internette kendi isimleriyle arama yapıldığında derlenen sonuçlar arasında kendileriyle ilgili bilgi, fotoğraf, ses, manzara, ve belge üzere verilere taraf verilmemesini isteme hakkı olarak da adlandırılabileceğini tabir eden Bilir, şunları kaydetti:
“Bu hak, kişinin geçmişine ilişkin dijital ortamlarda var olan ve gayri kişiler tarafından öğrenilmesini istemediği ferdî verilerinin kaldırılmasını talep etme, yayılmasını engelleme hakkının bir yansımasıdır.
Avrupa Adalet Divanı kararlarında kabul gören ve AB Genel Olgu Himaye Tüzüğü kapsamında da kabul edilen unutulma hakkı, Türkiye’de 7 Nisan 2016 tarihinde yürürlüğe giren 6698 sayılı Ferdî Verilerin Korunması Kanunu’nda açıkça geçmese de kanunda konum alan silme, yok etme ve anonim hale getirme üzere imha süreçleri kapsamında değerlendirilebilir.”