Nöbetçi Eczaneler
Davranışsal risk tablosu: Bankalar artık sadece kredi notuna bakmıyor; son aylardaki para akışı ve hareketlilik de belirleyici oluyor. Türkiye’deki uygulamada, hesaplara giren ve çıkan paranın düzeni, müşterinin risk profilini etkileyecek kritik bir unsur haline geldi. Özellikle düzenli maaş ödemeleri ve faturalar normal olarak karşılanırken, bahis sitelerine yapılan ödemeler ve açıklaması az transferler kırmızı bayrağa dönüşüyor.
Uzmanlar, sanal bahis ve oyun sitelerine çıkan düzenli paranın kredi geri ödeme kapasitesini zayıflattığını belirtiyor. Bu tür harcamalar, başvuruların reddedilme ihtimalini artıran önemli göstergeler arasında yer alıyor. Bankalar bu süreçte otomatik sistemlerle hareket ediyor ve AML yazılımları ile yapay zekâ destekli analizler şüpheli işlemleri belirliyor.
Banka şubesi müdürü ise süreci şu sözlerle özetliyor: Eskiden yüksek kredi notu olan müşterilere kredi vermek kolaydı; şimdi hesabın nasıl kullanıldığı değerlendiriliyor. Bahis sitelerine çıkış yapan veya farklı kişilerden para alıp gönderen müşteriler, gelir seviyesi iyi olsa bile riskli olarak değerlendiriliyor. Bu karar, bireysel bir tercihten değil, sistemin ürettiği risk skorunun sonucudur.
Merkez Bankası Risk Merkezi ve KKB verileriyle uyumlu çalışan bankaların yapay zekâ destekli sistemleri, gelirle uyumsuz harcama, düzensiz para trafiği ve riskli sektörlerle temas gibi kriterleri puanlayarak kredi kararını etkiliyor. Yapay zekâ tabanlı modeller, bu faktörleri değerlendirerek başvuru sonuçlarını belirliyor ve süreci otomatikleştiriyor.