Nadir elemente şahsi üretim tesisi

Maden Tetkik ve Arama Genel Müdüriyeti (MTA), bir küme gazeteciye laboratuvarlarını açtı. Laboratuvardaki çalışmaları pahalandıran Dönmez, Güç Bakanlığı uyumunda pilot yahut endüstriyel çapta tesis kurulacağını belirtti. Dönmez, “Bu tesiste üretilecek nadir toprak elementleriyle artık uç eser üretim yolculuğuna başlamayı planlıyoruz” diye konuştu. NTE’yi ayrıştırmadan önce elde edilen gelirin düşük olduğunu dile getiren Dönmez, “Bunu ayrıştırdığınız pahası çok daha büyük. Örneğin yüzde 99’un üzerinde saflaştırdığınızda, tonunu 200 bin dolara satabiliyorsunuz. Ancak bunu ayrıştırmadan satarsanız 1 dolar üzere düşük bir fiyata satıyorsunuz. NTE içerisinde günlük hayatımızda kullanılan birçok materyal mevcut. Savunma endüstrisinde füze rampalarında, MR cihazlarında, otomotiv bölümünde, dijital kameralarda, cep telefonlarında ve gece görüş kameralarında NTE kullanılıyor. Velev yerli otomobilimizde de NTE kullanılacak. Biz Türkiye olarak artık uç eser üretiyoruz. Tonda 200 bin dolara kadar gelir elde edeceğiz” diye konuştu.

ESKİŞEHİR VE MALATYA’DA

NTE yataklarının MTA tarafından ortaya çıkarıldığını söyleyen Dönmez, “Özellikle Eskişehir Sivrihisar kesiminde bulunan florit, barit, NTE, uranyum ve toryum içeren kompleks yatak, MTA verilerine nazaran 30 milyon tonla en önemli NTE kaynağı olarak biliniyor. Aramacılık faaliyetleriyle Malatya Kuluncak yöresinde de yeni bir yatak ortaya çıkarıldı. 13 farklı NTE’nin ülkemizde var olduğunu tespit ettik” diye konuştu. Dönmez ‘teknoloji ve nadir madenler’ başlıklı ticaret savaşlarının, robotik teknolojiler, denizcilik, demiryolu ulaşımı, elektrikli araçlar, havacılık ve uzay teknolojileri, bilişim ve internet teknolojileri, tıp teknolojisi-ilaç sanayi, tarım ve güç ortamlarını kapsadığını belirtti.

KIZ KARDEŞ ELEMENTLER

Çin’in bu elementleri değerlendirmede dünyada ilk sırada bulunduğunu vurgulayan Dönmez, “Dünyada, NTE üretiminin yüzde 80’i Çin tarafından yapılıyor. Çin’le birlikte Brezilya, Japonya, ABD, Malezya ve Hindistan da dünyada kelam sahibi ülkeler durumunda” dedi. Elementlerin ‘nadir’ olarak nitelendirilmesinin nedenini de açıklayan Dönmez, “Bu ismi almasındaki en önemli etken, bu elementlerin fizikî ve kimyasal özelliklerinin benzerliklerinden dolayı ‘kız kardeş elementler’ halinde anılmaları ve farklı ayrı kazanımlarının nispeten sıkıntı olmasından kaynaklanıyor” diye konuştu.