Nöbetçi Eczaneler
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından vefat eden sigortalının hak sahiplerine yönelik sunulan çeşitli destekler, mağduriyetleri önlemek amacıyla hayata geçirilmiş durumda. Bu destekler arasında, vefat sonrasında geride kalanlara güç olan farklı türde ödemeler bulunuyor. SGK Başuzmanı ve Türkiye Gazetesi yazarı İsa Karakaş, ölüm sigortası kapsamında sağlanan yardımların detaylarına ve bu yardımlardan faydalanma şartlarına değindi.
Bunlar arasında ilk olarak, ölüm aylığı yer alıyor. Bu aylık, şartları sağlayan eş, çocuklar ve anne ve babaya bağlanabilen sürekli bir gelirdir. Ayrıca, vefat eden kişinin primlerine yettiği halde aylık bağlanamayanlar için ölüm toptan ödemesi bulunmaktadır; bu, hak sahiplerine ödenen birikmiş primlerdir. Diğer destekler arasında, kız çocuklarının evlenme döneminde alınan çeyiz yardımı ve sigortalının cenazesiyle ilgili yapılan cenaze ödeneği yer alır.
Ölüm aylığının bağlanabilmesi için ise belirlenmiş bazı şartlar aranıyor. Sigortalının, belirli prim günleri doldurmuş olması gerekiyor. Genel kural olarak, 4/a (SSK), 4/b (Bağ-Kur) ve 4/c (Emekli Sandığı) kapsamında olanların, 1800 gün prim ödemiş olmaları şartı bulunmakta. Bu süreye, sigortalının sağlığında yaptığı veya hak sahiplerinin vefattan sonra yaptığı borçlanmalar da ekleniyor.
Özellikle 4/a SSK kapsamında sigortalılar için daha esnek düzenlemeler söz konusu. Buna göre, en az 5 yıl sigortalı olmak ve 900 gün prim ödemesi ölüm aylığı alabilmek için yeterli sayılıyor. Ayrıca, bu hesaplamada askerlik veya doğum borçlanması süreleri dikkate alınmıyor; yalnızca borçlanmasız prim süreleri esas alınıyor. Birden fazla sigortalı statüsünde çalışmış kişilerde ise, en son tabi olunan sigortalılık hali dikkate alınmakta.
Bazı durumlarda ise, hak sahipleri ölüm aylığı alamıyor. SGK mevzuatına göre, sigortalıyı bilerek veya kasten öldürenler, ciddi suçlar işleyenler ve aile hukukundan doğan yükümlülüklerini tam olarak yerine getirmeyen kişiler, hak sahibi olsalar dahi ölüm aylığından yararlanamıyor.