Nöbetçi Eczaneler
Standard Bank Group Afrika’nın en büyük kredi kuruluşu olarak Çin’in Sınır Ötesi Bankalararası Ödeme Sistemi (CIPS) ile entegre oldu. Grup, Haziran’da lisans aldığını duyurmuş ve eylül ayında sistemi devreye almıştı; kasımda ise Afrika’nın ilk doğrudan yuan ödeme kanalını açtı.
New York merkezli Market Watch, bu adımı küresel güç haritasında kritik bir değişim olarak nitelendirirken, “Kağıt üzerinde sıradan bir bankacılık gelişmesi gibi görünen bu adım, gerçekte küresel güç haritasındaki kritik bir çizgiyi yerinden oynattı.” açıklamasını paylaştı. Ardından analistler, ABD Merkez Bankası (Fed) haberleri ve şirket bilançolarının gürültüsü altında bu gelişmeyi görmezden geldiğini belirtti.
Ama doların tekeli çatırdıyor. Artık artık yedi saniyede tamamlanan bir ödeme süreci, önceden 3–5 gün süren işlemler yerine geçiyor. Maliyetler yüzde 98 düşerken, Kongo’dan Şanghay’a uzanan ticarette ödemeler Çin yuanı ile, New York’a uğramadan ve Washington’daki yetkili kararların dışında gerçekleştiriliyor. ‘Kimsenin duyurmadığı depo satışı’ olarak da yorumlanan bu değişim, 21. yüzyıl petrolü olarak Afrika’nın yeraltı zenginliklerini ön plana çıkarıyor.
Market Watch, “Afrika kıtasında kritik minerallerin payı yüzde 30’a yaklaştı; Kongo kobaltı, Güney Afrika platin, bakır, krom, lityum ve nadir toprak elementleri büyük önem taşıyor” gibi noktaları vurguladı. Çin, Afrika madenciliğine son on yılda yatırımlarını yaklaşık yüzde 400 artırdı ve depoyu artık yuan ile dolduruyor. Standard Bank ise 21 Afrika ülkesinde faaliyet gösteriyor ve CIPS’e bağlandığında ağındaki her madeni şirketi, tüccar ve merkez bankası doğrudan yuanla ödeme yapabilir durumda. Dolar yok. Washington’dan izin yok.
Analizde “50 yıl boyunca sınır aşan neredeyse her şey dolar ile alınıp satıldı. Bunun nedeni doların sihirli olması değildi; altyapı sadece dolarla çalışıyordu. SWIFT ve NY’nin yönetimi buna zemin hazırladı” denilirken, bu altyapının ABD tarafından savaş aracı olarak kullanıldığı ve alternatifin Çin tarafından inşa edildiği belirtildi. 2024’te CIPS üzerinden geçen işlem hacmi 24 trilyon dolar ile %43 artış gösterdi. Şimdi Afrikalı bankalar da bu sisteme bağlanıyor; tekel azaltıcı yeni bir altyapı geliyor.
Tekeller çığlık atarak ölmez, sizi baypas eden daha iyi bir altyapıyla.