Nöbetçi Eczaneler
BM Genel Kurulu’nun 1987 yılında aldığı karar doğrultusunda, uyuşturucu sorunuyla mücadelede uluslararası işbirliği ve eylemleri güçlendirme gerekliliği her yıl 26 Haziran tarihinde anılmakta. Bu özel gün, ‘Uluslararası Uyuşturucu Kullanımı ve Kaçakçılığı ile Mücadele Günü’ olarak kabul edilmekte ve küresel toplumun farkındalığını artırmayı amaçlamaktadır. 2024 yılında yayımlanan ve UNODC tarafından hazırlanan ‘Dünya Uyuşturucu Raporu’, dünya genelinde uyuşturucu kullanımındaki güncel durumu gözler önüne seriyor. Raporda, dünya genelinde 331 milyon kişinin uyuşturucu kullandığı ve son 10 yılda kullanım oranlarında %34’lük büyük bir artış yaşandığı belirtiliyor. Bu artış, uyuşturucu kullanımıyla mücadelede yeni stratejilerin geliştirilmesini zorunlu hale getiriyor. En yaygın kullanılan uyuşturucu madde olarak ‘kenevir’ öne çıkıyor ve yaklaşık 256 milyon kişi tarafından kullanılmakta. Yine rapor, yaklaşık 63 milyon kişinin ‘opioid’ türü sentetik uyuşturucuları kullanırken, 32 milyonun ‘amfetamin’, 25 milyonun ‘kokain’ ve 21 milyonun ‘ekstazi’ kullandığını ortaya koyuyor. Ayrıca, uyuşturucu bağımlılığıyla ilgili sorunlar da giderek büyüyor; 2024 yılında 63 milyon kişi uyuşturucu kullanım bozukluğu ile mücadele ediyor ve bunların yalnızca %8.2’si tedaviye erişiyor. Uyuşturucu kullanımına bağlı ölümler de artış gösteriyor, rapora göre 14 milyon kişi vücutlarına enjekte ederek kullanmakta ve bunların 6.9 milyonu hepatit C, 1.7 milyonu HIV, 1.5 milyonu ise her iki virüse birden yakalanmış durumda. Kök nedenleri ve trajik sonuçlarıyla dikkat çeken rapor, uyuşturucu üretimine yönelik geniş çaplı endişeleri de gündeme getiriyor. 2023-2024 döneminde koka ve haşhaş üretim alanlarında yaşanan artışlar, endişeleri artırıyor. Koka üretimi yüzde 2 artışla 385 bin 100 hektar, haşhaş üretimi ise yüzde 5 artışla 113 bin 800 hektara ulaştı. Yeni bilanço, suç ve üretimle mücadele eden kurumlar için kritik bir uyarı niteliğinde. Uyuşturucu suçları nedeniyle yakalanan ve yargılanan kişilerin sayısı ise milyonları buluyor; yaklaşık 5.9 milyon kişi polisle temasa geçmiş, 3.7 milyon kişi ise mahkemeye çıkartılmıştır. Hüküm giyenlerin toplam sayısı ise 2.2 milyon olup, bunların büyük çoğunluğu uyuşturucu kaçakçılığı ve bulundurmak suçlarından cezalandırılmıştır. Sosyal medyanın uyuşturucu erişimini kolaylaştırdığı da araştırmalarla ortaya konmuş durumda. 2024 verilerine göre, Avrupa’da %19 oranında vatandaşın sosyal medya üzerinden uyuşturucu alışverişi yaptığı kaydedildi. Bu gelişmeler, küresel uyuşturucu sorununu çözmek için yeni politikalar ve işbirliği girişimlerinin acil ihtiyaç olduğunu ortaya koyuyor.
