Nöbetçi Eczaneler
Türkiye’de meteorolojik koşullarla bağlantılı ekstrem doğa olaylarının sayısı son yıllarda belirgin biçimde yükseldi. 2000’li yılların başında yıllık sayı 400’ün altındayken, 2026’nın Ocak-Eylül döneminde 1329 olay kaydedildi. Bu olaylar arasında pek çok yılda şiddetli yağış ve sel ilk sırada yer alırken, fırtına ve hortum da öne çıktı.
Meteoroloji Genel Müdürlüğü verilerine göre ekstrem olay sayısı 2014’te 500’e ulaştı, 2015’te 959 olarak kayda geçti. 2016’da 1313 olayla o dönemin rekoru kırılırken, 2017’de sayı 598’e geriledi; 2019’da 935, 2020’de 984 olay yaşandı.
2021’de ekstrem olay sayısı ilk kez 1000’i aşarak 1024’e çıktı. Sayı 2022’de 1030, 2023’te 1475 oldu ve yeni bir rekora ulaştı. 2024’te 1257, 2025’te ise 1011 meteorolojik ekstrem olay kaydedildi.
2014 sonrasında yıllık dağılımlarda çoğunlukla şiddetli yağış ve sel öne çıktı. 2016’da en büyük pay sıcak hava dalgasının olurken, 2014, 2017 ve 2021’de fırtına ile hortum; 2025’te ise fırtına en sık görülen olaylar arasında ilk sırada yer aldı.
2014’te ekstrem olayların yüzde 36’sını fırtına ve hortum, yüzde 35’ini şiddetli yağış ve sel oluşturdu. Bu olaylarda fırtına ve hortum nedeniyle 6, sel nedeniyle 8, yıldırım düşmesi nedeniyle 11 kişi yaşamını yitirdi. Dolu olayları yüzde 15, kuvvetli kar yüzde 5, don yüzde 3 oranında kaydedildi.
2015’te olayların yüzde 26’sı şiddetli yağış ve sel, yüzde 25’i fırtına, yüzde 12’si dolu, yüzde 11’i sıcak hava dalgası olarak kayda geçti. Şiddetli karın payı yüzde 8, yıldırımın yüzde 6, soğuk hava dalgası ve toprak kaymasının yüzde 3, sisin ise yüzde 2 oldu. Lodosla bağlantılı olaylarda birkaç kişi, yıldırımda 9 kişi, toprak kaymasında, selde ve kar yükü nedeniyle birer kişi hayatını kaybetti.
2016’da sıcak hava dalgası yüzde 43 ile ilk sıraya yerleşti; fırtına yüzde 22, şiddetli yağış ve sel yüzde 11, dolu yüzde 12 oranında görüldü. Şiddetli kar ve hortumun payı yüzde 4’er, çığ ve donun yüzde 3’er, yıldırımın ise yüzde 2 oldu.
Aynı yıl İzmir, Niğde, Elazığ, Rize, Kayseri ve Gaziantep’te lodos nedeniyle oluşan baca gazından 11 kişi zehirlendi. Ordu’da sel 2 kişinin, Diyarbakır ve Van’da yıldırım düşmesi 9 kişinin, Trabzon’da heyelan 2 kişinin, Elazığ’ın Palu ilçesinde çığ ise 3 kişinin hayatını kaybetmesine yol açtı.
2017’de ekstrem olayların yüzde 36’sını fırtına ve hortum, yüzde 31’ini şiddetli yağış ve sel, yüzde 16’sını dolu oluşturdu. Kuvvetli kar yüzde 7, yıldırım yaklaşık yüzde 4 oranında kaydedilirken, çığ ve donun payı yaklaşık yüzde 1,5 oldu. 2018’de şiddetli yağış ve sel yüzde 39, fırtına yüzde 28, dolu ise yüzde 16 ile öne çıktı.
2019’da olayların yüzde 36’sı şiddetli yağış ve sel, yüzde 27’si fırtına, yüzde 18’i dolu olarak kayda geçti. Yıldırımın payı yüzde 7, şiddetli karın yüzde 5, heyelanın yüzde 3 oldu; çığ, orman yangını, kum fırtınası ve sisin her biri yüzde 1 veya daha düşük oranda görüldü.
2020’de şiddetli yağış ve sel yüzde 30, fırtına yüzde 27, dolu yüzde 23 oranında gerçekleşti. Yıldırım olayların yüzde 7’sini, kar yüzde 5’ini, heyelan ve don yüzde 2’şerini oluşturdu. Van’daki çığda 41 kişi, Giresun ve Bursa’daki sellerde 10 kişi, yıldırım düşmesi sonucu ise 2 kişi yaşamını yitirdi.
2021’de fırtına ve hortum yüzde 40 ile en yaygın ekstrem olay oldu. Şiddetli yağış ve sel yüzde 28, dolu yüzde 13, şiddetli kar yüzde 7 oranında kaydedildi. Orman yangınlarında 3 kişi, Kastamonu, Sinop ve Bartın’daki sellerde ise 97 kişi hayatını kaybetti.
2022’de ekstrem olayların yüzde 33,6’sını şiddetli yağışlar oluşturdu. Fırtına yüzde 21,4, dolu yüzde 18,5 ve kar yüzde 11,7 pay aldı. 2023’te şiddetli yağış ve sel yüzde 38 ile ilk sırada yer alırken, fırtına yüzde 23, dolu yüzde 16 oranında kaydedildi.
2023’te yıldırım düşmesi ve şiddetli karın payı yüzde 6’şar, heyelanın yüzde 5, hortumun yüzde 2 oldu. Şanlıurfa’daki sel felaketinde 21 kişi yaşamını yitirdi. 2024’te şiddetli yağış ve sel yüzde 35, fırtına yüzde 20, dolu yüzde 18 ile en sık görülen olaylardı; Antalya’daki selde bir kişi hayatını kaybetti.
2024’te kar olayların yüzde 9’unu, yıldırım düşmesi yüzde 8’ini, heyelan yüzde 3’ünü, hortum ve don ise yüzde 2’şerini oluşturdu. 2025’te fırtına yüzde 27, şiddetli yağış ve sel yüzde 23, dolu yüzde 17 oranında kaydedildi. Karın payı yüzde 11, donun yüzde 7, yıldırım düşmesinin yüzde 5, heyelan ve hortumun ise yüzde 2’şer oldu; çığ, orman yangını, sis ve kum fırtınası gibi olayların her biri toplamda yüzde 1 veya daha az pay aldı.
2026’nın Ocak-Ağustos döneminde 1263 ekstrem olay kaydedildi. Bunların yüzde 33’ünü şiddetli yağmur ve seller, yüzde 20’sini fırtınalar, yüzde 17’sini dolu, yüzde 10’unu toprak kayması oluşturdu. Yoğun kar yağışı olayların yüzde 8’ini, yıldırım düşmesi ve çığ ise yüzde 4’erini meydana getirdi.
Eylül ayında şiddetli yağış ve sel kaynaklı 24, fırtına kaynaklı 16, heyelan kaynaklı 9, dolu kaynaklı 7 ve yıldırım düşmesi kaynaklı 7 olay kayıtlara geçti. Ayrıca 2 orman yangını ve bir kum fırtınası yaşandı. Eylül ayındaki meteorolojik afetlerin yaklaşık yüzde 36’sını şiddetli yağış oluşturdu.