Nöbetçi Eczaneler
İstanbul Sanayi Odası’nın (İSO), “Tarladan Markaya Pamuk Çalıştayı Raporu”nda dünyadaki GDO’suz pamuğun yüzde 80’ine yakınını üreten lakin bu yıl ekim meydanlarında yüzde 35 daralma yaşaması beklenen Türkiye’nin, pamuktaki gerilemenin önüne geçmesi için yapılacak aciliyeti ve tesir gücü yüksek 10 siyaset önerildi.
Öneriler arasında; pamuğun stratejik eser olması, verim, kalite ve sürdürülebilirliği önceleyen, alternatif eserlere ve fiyat dalgalanmalarına karşı koruyan bir destekleme sisteminin oluşturulması, çiftçilerin bilgilendirilmesi, üretim, hasat ve çırçırlama süreçlerinin modernize edilmesi, “organik’’ ve “iyi pamuk” üretiminin yaygınlaştırılması üzere hususlar yan aldı.
İSO Yönetim Heyeti Başkan Yardımcısı İrfan Özhamaratlı: “Rapordaki önerilerimizin ivedilikle pratiğe alınması, üretim maliyetlerinin azalmasına, verimlilik, kalite ve katma kıymetin artmasına, ithalat gereksiniminin gerilemesine ve bölümün ülke ekonomisi, ihracatı ve istihdamına daha fazla ek sağlamasına taban hazırlayacak.”
İstanbul Sanayi Odası (İSO), 28 milyar dolara yakın ihracata ve 1 milyonu aşkın istihdama sahip tekstil ve hazır giysi başta olmak üzere çok sayıda bölümün hammaddesi ve katmadeğer kaynağı olan pamuk için “Tarladan Markaya Pamuk Çalıştayı” düzenledi. Kol temsilcilerinin iştirakiyle Türkiye ekonomisinin sürdürülebilir büyümesine ve kalkınmasına ek sunmayı hedefleyen çalıştayın raporu, pamuk için yeni ve kapsamlı bir üretim siyaseti gerekliliğini ortaya koydu.
Tarım ve sanayi için “beyaz altın” olarak tanımlanan esere yönelik hazırlanan Tarladan Markaya Pamuk Çalıştayı Raporu’nda, Türkiye’nin pamukta dünyanın en etkili üreticisi olabilecek durumdayken gücünü yeteri kadar kullanamadığı vurgulandı. Arazi bölünmesi, göç, destek siyasetleri üzere faktörler nedeniyle pamuk ekim ortamının son 20 yılda yaklaşık yüzde 30 azalarak 5 milyon dekarın altına indiği, 2020 yılında da tekrar yüzde 35 civarında düşüş yaşamasının beklendiği belirtildi. Raporda, dünyadaki GDO’suz pamuğun yüzde 80’ine yakınını üreten Türkiye’nin pamuktaki gerilemenin önüne geçmesi ve dünya markası olması için aciliyeti ve tesir gücü yüksek 10 Siyaset Önerisi konum aldı.
Öneriler arasında; pamuğun stratejik eser olması, verimle birlikte kaliteyi ve sürdürülebilirliği önceleyen, pamuğu alternatif eserlere ve fiyat dalgalanmalarına karşı koruyacak bir destekleme sistemi oluşturulması, çiftçilerin, sulama, gübreleme, ilaçlama ve hasat hususlarında eğitilmesi ve bütün süreçlerde bilgilendirmesi, üretim, hasat ve çırçırlama süreçlerinin modernize edilmesi, “organik’’ ve “iyi pamuk” üretiminin yaygınlaştırılması üzere hususlar mekan aldı.
Özhamaratlı: Üretim ve sürece kalitesinin yükseltilmesi çok önemli
İSO Yönetim Konseyi Başkan Yardımcısı İrfan Özhamaratlı, raporu Türkiye’nin en büyük pamuk üretim merkezleri olan Şanlıurfa Ticaret ve Sanayi Odası, Şanlıurfa Ticaret Borsası, Kahramanmaraş Ticaret ve Sanayi Odası, İzmir Ticaret Borsası, Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası, Söke Ticaret Borsası, Ulusal Pamuk Kurulu ve Türkiye Doğal Hayatı Himaye Vakfı’nın yanı sıra tekstil ve hazır giysi kol temsilcilerinin iştirakiyle yaptıkları çalıştay sonrasında hazırladıklarını söyledi.
Özhamaratlı, Tarladan Markaya Pamuk Çalıştayı Raporu’nun birçok başlıkta Türkiye’nin pamuk gerçeğini ortaya koyduğunu vurgulayarak şunları söyledi: “Yaklaşık 28 milyar dolar ihracat yapan ve tarım, üretim ve pazarlama birlikte düşünüldüğünde 2 milyonun üzerinde istihdam sağlayan tekstil ve hazır giysi bölümümüzün ana hammaddesi olan pamuk, ülkemizin en stratejik tarım eserlerindendir ve bu sebeple yapılan her çalışmayı, verilen her desteği ziyadesiyle hak etmektedir. ‘Beyaz altın’ olarak da isimlendirilen pamuk için hazırladığımız rapordaki önerilerimizin ivedilikle tatbike alınması, üretim maliyetlerinin azalmasına, verimlilik, kalite ve katma pahanın artmasına, ithalat muhtaçlığının gerilemesine ve kesimin ülke ekonomisi ve ihracatına daha fazla ek sağlamasına yer hazırlayacak.”
Türkiye, verimlilik açısından önde gelen bir üretici
“Tarladan Markaya Pamuk Çalıştayı Raporu”nun giriş bölümünde, dünyada ve Türkiye’de aktüel pamuk üretimine dair verilere ve gelişmelere konum verildi. Buna nazaran dünyada 250 milyona yakın insanın geçimini sağladığı, Covid-19 salgını nedeniyle kg ünite fiyatı da 1,5 doların altına gerileyen pamuk, ülkemizde Ege, Çukurova ve Şanlıurfa dolaylarında üretiliyor. Pamukta, son 30 yılda alternatif eserlerin gelişmesi, fiyatlardaki oynaklık, destek siyasetleri, kente göç, arazi bölünmesi üzere nedenlerle ekili meydanlar geriledi ve 1998’de 7.6 milyon dekara yaklaşan ekili alan 2019’da 5 milyon dekarın altına indi. Türkiye’de 2020 yılında pamuk meydanlarında yeniden yüzde 35 civarında düşüş bekleniyor. Lakin verimlilik açısından önde gelen bir üretici durumunda olan Türkiye’de dekar başına verim son 30 yılda yüzde 60 civarında yükseldi.
BM Azık ve Tarım Örgütü verilerine nazaran Türkiye, dünya pamuk üretiminde 976 bin ton ile altıncı sırada taraf alıyor ve pamuk üretiminin yılda yüzde 3,5’ini gerçekleştiriyor. Yılda 762 bin ton ithalat ile Çin’in akabinde 2. sırada taraf alan Türkiye’nin, pamuk ihracatı ise 105 bin ton seviyesinde gerçekleşiyor. Türkiye, dünyada GDO’suz pamuğun yüzde 80’ine yakınını üretiyor. Organik ve Güzel Pamuk üretim anlayışının giderek yaygınlaşıp güç kazandığı ülkemizde geçen yıl uygun pamuk üretimi yapan çiftçi sayısı 3 bin 299’a ulaştı. Güzel pamuk tarımı yapılan arazi büyüklüğü 53 bin 400 hektar oldu.
Bununla birlikte Türkiye’deki pamuk üretimin bütün aşamalarında ise sık sık yanlış pratikler yapılıyor. Raporda yapılan cürümler ve meseleler; 16 unsur halinde belirtildi. Bunlar arasında; azalan ekim meydanları, düşük kalite, ölçek küçüklüğü, kooperatifleşme eksikliği, çiftçinin eğitim ve bilgilendirilme muhtaçlığı, sulama, gübreleme, ilaçlama ve hasatta yapılan cürümler bölge aldı. Raporun sonundaki “Politika Önerileri” bölümünde ise meselelerin aşılmasındaki aciliyeti ve tesir gücü yüksek öncelikli 10 hususa yan verildi. Devletin pamuğu destekleme siyasetinin gözden geçirilmesi gerektiği belirtilen raporda, yeni pamuk üretimi siyaseti ile çiftçilerin, sanayicilerin ve tüketicilerin yararı gözetildi.
Tarladan Markaya Pamuk Çalıştayı Raporu’ndaki 10 Siyaset Önerisi şöyle:
1-Verimle birlikte kaliteyi ve sürdürülebilirliği önceleyen, pamuğu alternatif eserlere ve fiyat dalgalanmalarına karşı koruyacak bir destekleme sistemi oluşturulmalı,
2- Tekstil ve hazır giysi kolları başta olmak üzere pek kolun hammaddesi olan Pamuk, stratejik eser olarak kabul edilmeli, üretim, hasat ve çırçır süreçlerindeki tüm yasal salahiyet ve sorumluluk Tarım Bakanlığı’nda toplanmalı,
3-Tohumdan en son esere kadar tüm süreçler teknolojik bir altyapı ve devlet-STK-üretici işbirliğiyle geliştirilen bir sistemle denetlenmeli,
4-Pamuk ekim meydanları birleştirilerek büyütülmeli, ölçekten kaynaklanan maliyetler minimuma çekilmeli, asrî tarım teknikleri ile istikrarlı pamuk ekimi yapılmalı,
5-Çiftçiler, sulama, gübreleme, ilaçlama ve hasat bahislerinde eğitilmeli, bütün süreçlerde bilgilendirmeli,
6-Verim ve kaliteyi artırmak, erken ve gece hasadını engellemek için faal bir kontrol uygulanmalı, toprağın nem ve sıcaklık ölçümlerine nazaran hasat yapılmalı,jüt çuval tasarrufu engellenmeli, makineli hasat KDV indirimi ile desteklenmeli,
7-Emanet sistemi kaldırılmalı, lisanslı depoculuk yaygınlaştırılmalı,
8-Üretim sürecindeki en önemli basamaklardan olan çırçır fabrikaları modernize edilmeli, standartlar getirilmeli,
9-Organik Pamuk ve Düzgün Pamuk Standardı ile sürdürülebilir üretim yapan çiftçilerin yaygınlaştırılması ve teşvik edilmesi için ilave destek primi verilmeli,
10-Mazot, sulamada kullanılan elektrik ve üreticiler tarafından alınan makinelerin KDV’si destekleme sistemine alınmalı, çırçırlama, makineli hasat, ilaçlama ve gayri müteahhitlik hizmet masraflarındaki KDV yüzde 1’e indirilmeli.