Yunanistan, koronavirüs sonrası olağanlaşma kapsamında ve AB’nin kararları doğrultusunda 14 ülkeye kapılarını açtı. Fakat ABD, Rusya, İngiltere, Arnavutluk ve Kuzey Makedonya ile birlikte Türkiye’den de turist kabul etmiyor. Türk turistin yokluğu ise Ege adalarında ekonomiye daha şimdiden diz çöktürdü. Rodos, İstanköy (Kos) üzere büyük havaalanları olan adalarda, charter seferleriyle Avrupa’dan az da olsa turist gelebileceği umudu var.
Buna karşı, Sömbeki (Simi), Leros, Patmos, Sakız (Hios), Sisam (Samos) üzere havaalanları küçük olan adalarda manzara tek sözle hazin. Boş sahiller, boş marinalar, örtülü tavernalar, gizli oteller, gizli dükkânlar… Adalarda otelcinin, esnafın, turizmcinin tek umudu 15 Temmuz sonrası Türk turistlere olan “yasağın” kalkması. Hürriyet, adalarda nabız yokladı. Mahallî yetkililer, turizmciler, esnafla konuştu. Herkes ağız birliği etmişcesine “Türk turistleri özledik. 1 Türk turist, 5-7 Alman turiste bedel” diyor…
ÜNLÜ TAVERNACI MANOS: 11 DÜKKÂNIM VAR HEPSİ ÖRTÜLÜ
Tavernacı Manos Mangos, Sömbeki’nin ‘sembollerinden’ sayılır. Geçtiğimiz günlerde Marmaris Hisarönü’ndeki D’Maris otelinde de “Manos Greek Tavern”i açtı. Oldukça öfkeli: “Marmaris’te ilk gün 160 kişi rezervasyon yaptı. Sömbeki’deki tavernam örtülü. Adada turistik eşyadan fırına kadar 11 dükkânım var. Hepsi örtülü. Türk turistleri çok özledik.”
SAHİLLER BOŞ, OTELLER GIZLI
Sömbeki (Simi), Leros, Patmos, Sakız (Hios), Sisam (Samos) üzere havaalanları küçük olan adalarda manzara tek sözle hazin. Sahiller, marinalar boş… Tavernalar, oteller, dükkânlar saklı.
KİŞİ BAŞI GÜNLÜK 82 EURO
Yunanistan’ı geçen yıl ziyaret eden 33 milyon turist, tam 19 milyar Euro bıraktı. Ülkeyi geçen yıl 570 bini Garp Trakya, Selanik ve Makedonya kesimine, 520 bini de Yunan adalarına olmak üzere 1 milyon 90 bin Türk turist ziyaret etti ve tam 330 milyon Euro harcadı. Şayet günlük harcama ölçüsü esas alınırsa, Türk turistler 82 Euro ile listede 1’inci sırada. Koronavirüs nedeniyle bu yıl için en optimist kestirimler Yunanistan’a gelecek yekun turist sayısının 4-5 milyon civarında kalması. Devletin gayrisafi milli hasılasının yüzde 20’den fazlasının turizm geliri olduğu düşünülürse, zarar milyarlarca Euro.
Dimitri Karapanos, Rodos’taki restoranında fotoğraflara bakıp eski şık günleri yâd ediyor.
TÜRKLER KALAMAR, ALMAN SALATA YİYOR
Marmaris’in önündeki “Şövalyeler adası” Rodos’un eski canlılığından eser yok. “Kronos Yacht Agency”nin sahibi Sakis Petru’ya soruyoruz. İşte karşılığı: “Türk turistleri aramaz olur muyuz? Adaya gelen her Türk turist, Alman turistin 3 katı para harcıyordu. Alışveriş yapıyordu. Balık lokantalarında taze balık kalamar, ahtapot yiyordu. Salata ile karnını doyuran Alman turist üzere değildi. Türk turistler çok nazik, sevecen beşerler.”
SÖMBEKİ’DE MARİNALAR BOMBOŞ
“Teftişe” Türkiye’de “Yabancı Damat” serisiyle tanınan Datça’nın önündeki Sömbeki’den (Simi) başladık. Geçen yıl Türkiye’den gelen 7 binden fazla teknenin yanaştığı, en az 70 bin Türk turistin ziyaret ettiği Sömbeki’den. Sahili bir zamanlar cıvıl cıvıl, marinası Türkiye’den gelen lüks teknelerle dolup taşan Sömbeki’den. Belediye Başkanı Lefteris Papakalodukas’a durumu soruyoruz. “Durum çok güçlükle. Deniz ulaşımındaki yasakların bir an önce kalkması gerek. Bu yalnızca turizm için değil, kişilerin karşılıklı temasları, Ege’nin iki yakasında dostluk ve barış için önemli. Biz Türk dostlarımızı seviyoruz. Onlar da bizi seviyor” diyor.
2020
2019. Sömbeki’deki marinalar geçen yıl birden fazla Türkiye’den gelen yatlarla dolup taşıyordu.
1 TÜRK 7 AVRUPALI’YA BEDEL
İstanköy Adası’nda “Naval Travel” şirketinin sahibi Yiannis Kufos “Türk turisti, 3 değil, 5 velev 7 Avrupalı turiste değişmem. AB yasağı yüzünden yalnızca Türk değil, karşı sahillerdeki marinalarda bulunan yabancı bayraklı tekneler de gelemiyor. Umudum en geç 1 Ağustos’ta yasağın kalkması” diyor.
LEROS’TA GÖRÜLMEMİŞ BUHRAN
Leros Adası’nda Türk turistin yokluğu ekonomiye diz çöktürdü. Belediye Başkan Yardımcısı ve turizmci Dimitri Kastis çok dertli: “Leros bomboş. Türk turistler gelmediği için görülmemiş ekonomik bir buhran yaşıyoruz. Adaya gelen turistlerin yüzde 90’ı Türk idi. Büyük bir darbe yedik.”
İNŞALLAH YASAK 15 TEMMUZ’DA BİTER
Çeşme’nin önündeki Sakız’ın (Chios) Ticaret Odası Başkanı Pandeli Legatos da adadaki durumu şöyle anlatıyor: “Türk turistleri çok özledik. Sakız’ın turizmi çok büyük ölçüde Türk turistlere dayanıyor. İnşallah yasak 15 Temmuz’da kalkar.”
KİM BALIK YİYECEK?
Patmos’un da nabzını yokladık. Adada 100 tekne barındırabilecek marinada dün yalnızca Yunan bayraklı orta uzunluk bir tekne vardı. Lokantalar da yalnızca cumartesi pazar günleri açık. O da ada sakinleri için. Turizmci Yanis Kamaretos “Türk turist yok ki, lokantalar açık kalsın. Kim balık yiyecek? Adada çok büyük sorun var” diye konuştu.
